20.4.14

ΠΑΣΧΑ ΛΙΔΟΡΙΚΙΩΤΙΚΟ ΠΡΙΝ ΑΠΟ 1ΟΟ ΧΡΟΝΙΑ

ΠΑΣΧΑΛΙΝΕΣ   ΛΙΔΟΡΙΚΙΩΤΙΚΕΣ  ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ

Λιδορίκι , Λαμπρή  1934 . Μια  συντροφιά  φίλων στην  αυλή του Σαψαρόγιαννου , σε  μιά στάση της  πρωινής  περιήγησης σε  φιλικά  και  συγγενικά  σπίτια , όπως  συνηθιζόταν και  εξακολουθεί  να  συνεχίζεται  αλλά πολύ  περιορισμένα . Γιορτινά ρούχα , γιορτινό  τραπέζι , χαρούμενα  πρόσωπα και  τα  ποτήρια στα  χέρια . Αναγνωρίστηκαν : Μήτσος , Γιώργος και  Κώστας Μαργέλλος , Ν.Καρυδάκης , Ηλ. Κάρλος , Ηλ.Ασημακόπουλος  και  οι  αδελφές  Λακαφώση .
Αρχείο Κ.Ι.Μαργέλλου

   ****************

Τα παλιά χρόνια που πανηγυρίζαμε στο Λιδορίκι του Αγίου Γεωργίου και της Ζωοδόχου Πηγής , όταν σχόλαγε η εκκλησία χόρευαν απέξω και το απόγευμα κατέβαιναν κάτω στην πλατεία Αλωνάκι κι’ άρχιζε άλλος χορός , πολλές φορές και διπλός χορός .

Εκεί , αποπάνω απ’ το Αλωνάκι , ήταν το οικόπεδο του Γκισερλή ( από το σπίτι του Μποβιάτση έως του Παπανικολάου , τα Παπαδοπουλέϊκα τα άλλα δεν είχαν χτιστεί ) και προς την πλατεία ήταν ελεύθερο . Δεν υπήρχαν σπίτια εκεί και στα δέματα ( τις μάντρες δηλαδή ) μαζευόταν όλο το χωριό – παιδιά , κορίτσια και γυναίκες με τα μικρά παιδιά στην αγκαλιά τους - και άλλοι κάθονταν στα δέματα , άλλοι έπαιρναν καθίσματα απ’ τα σπίτια τους κι’ άλλοι απ’ τους γειτόνους .

Κάθονταν εκεί και κάνανε χάζι βλέποντας αυτούς που χόρευαν και διασκέδαζαν , γυναίκες και κορίτσια με τα κουλούκια και τις μπεμπέλες ( ήταν ένα είδος νταντέλας που τις βάζανε στην άκρη των μαντηλιών τους ) και πήγαιναν και πιάναν το χορό και χόρευα;ν άνδρες και παιδιά με τις φουστανέλες και με το κεντητό τσιπούνι και με τα Τυρναβέϊκα τσαρούχια με τις μεγάλες φούντες , ελάχιστοι φορούσαν “ φράγκικα “ , δηλαδή παντελόνια και γραβάτες , που τις λέγανε “ τσοκάνια “ .

Στις φουστανέλες είχανε ένα ζωνάρι πολύ πλατύ , με τα χρώματα της Ελληνικής σημαίας και ένα σελάχι που του βάζανε το κεντητό μαντήλι , τον καθρέφτη , την τσατσάρα , τον πριόβολο , τα στουρνάρια , και την ίσκα που ανάβανε το τσιγάρο , και πολλές φορές και την κουμπούρα . Το μαντήλι το βάζανε μισό μέσα στο σελάχι και το μισό απέξω , να φαίνεται το κεντητό . Το σελάχι είχε τέσσερις με πέντε θήκες που βάζανε τα παραπάνω είδη .


Mέλη των οικογενειών Χρ. και Παν. Καλαπτσή , Θυμ και Κ. Κουλόπουλου και  του  Θαν. Κόκκινου , και  οι  επισκέπτες  Θ. Σερεντέλος και  Τάσος Ταμβάκης κάποιο  Λαμπριάτικο  πρωινό της  δεκαετίας  του  '30. Παρατηρήστε  το  πλακόστρωτο και  την  τζακοποδιά  μέσα  απ' το παράθυρο .
Αρχείο  Γ. Κουλοπούλου 

*******************


Όταν άρχιζαν τα κλαρίνα και χόρευαν , πετούσαν στα όργανα πενταροδεκάρες , κι αν χόρευε ένα πρόσωπο που είχε πολλούς φίλους και συγγενείς , έπεφταν βροχή οι χάλκινες πεντάρες . Άλλες πέφτανε γύρω στα όργανα και άλλες μέσα στο χορό . Τότε πήγαινε ένα παιδί τις μάζευε αι τις έβαζε σε ένα πιάτο που είχανε πάνω σε μία καρέκλα δίπλα τους οι οργανοπαίχτες . όλο πενταροδεκάρες ρίχνανε και από αυτές οι δεκάρες ήταν λίγες . Όταν γέμιζε το πιάτο , ο κλαριντζής το άδειαζε στην τσέπη του , πίσω , κι’ όταν τελείωνε ο χορός τα μοιράζονταν μεταξύ τους και δίνανε και στα παιδιά που μάζευαν τα λεφτά 4-5 πεντάρες κι’ αυτά νόμιζαν πως πήραν ολόκληρο θησαυρό και πήγαιναν για τσοπέλα σύκα ή καραμέλες , φτιάχνανε τρίγωνα με μπαρούτι ή αερόστατα , χαρταετούς κλπ .

Όταν νύχτωνε , ο κόσμος πήγαινε στα καφενεία και τις ταβέρνες και εξακολουθούσε το γλέντι οικογενειακώς .

Θυμάμαι ένα Πάσχα , μικρό παιδί , παρακολουθούσαμε με τον Αριστείδη Γατάκη , του Κουτουλιά , αυτούς που χόρευαν στο Αλωνάκι . Με τον Αριστείδη ήμασταν φίλοι αχώριστοι , πηγαίναμε στο χαρμαινόρεμα και πιάναμε με τα χέρια ψάρια , χέλια και καβούρια .

Ήταν δυο χοροί , ο κόσμος είχε πιάσει όλο το οικόπεδο του Γκισερλή , από πάνω μέχρι την άκρη του δρόμου . Οι γύφτοι με το τούμπανο και την καραμούζα χάλαγαν τον κόσμο…

Αυτά πριν από 70 και παραπάνω χρόνια .

Τώρα , έχουμε πικ- απ και μαγνητόφωνα , αλλά δεν έχουμε παιδιά να τρέχουν για πενταροδεκάρες …ούτε εκείνο τον ενθουσιασμό , εκείνο το κέφι , εκείνη τη ζωή…

Σπύρος Γ. Καψάλης

ΣΗΜ: Η παραπάνω ανάμνηση του μπάρμπα Σπύρου Καψάλη , δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα “ Λιδωρίκι “ του Γιώργου Καψάλη το Μάρτιο του 1984 , στο φύλλο αρ. 28 και υπολογίζοντας τα χρόνια ,συμπεραίνουμε πως πρόκειται για περιγραφή Πασχαλιάς πριν 100 περίπου χρόνια , ίσως και λίγο περισσότερα ….Κ.Κ.-

  XΡΗΣΤΟΣ   ΑΝΕΣΤΗ  -  ΧΡΟΝΙΑ  ΠΟΛΛΑ ……Κ.Κ.-

No comments: