Τα σχόλια…περιττεύουν…
Στις 25 Ιανουαρίου του 1833 μια νέα σελίδα άνοιγε στη νεότερη ελληνική Ιστορία. Αποβιβαζόταν στο Ναύπλιο ο 17χρονος Όθων, συνοδευόμενος από τριμελή αντιβασιλεία Βαβαρών, η οποία θα κυβερνούσε έως την ενηλικίωσή του (1835). Είχε προηγηθεί στις 18 Ιανουαρίου –ημέρα κατά την οποία η βρετανική φρεγάτα «Μαδαγασκάρη», που μετέφερε τον Όθωνα, αγκυροβόλησε στο Ναύπλιο– ανακοίνωση της Διοικητικής Επιτροπής, η οποία αποτελούνταν από τους Α. Ζαΐμη, Ι. Κωλέττη και Α. Μεταξά, «προς όλους τους Έλληνας»: «Τέλος πάντων η θεία πρόνοια έφερεν εις τους κόλπους της πατρίδος τον κοινόν πατέρα των Ελλήνων». Και συνεχίζει τονίζοντας πως έφτασε η «ημέρα αναγεννήσεως διά το Έθνος, ημέρα φέρουσα τον αειθαλή στέφανον των πολυετών και πολυπόνων αγώνων του».
Τη φρεγάτα συνόδευε μια γαλλική κορβέτα («Κορνηλία») και 43 φορτηγά πλοία που μετέφεραν τα βαβαρικά στρατεύματα, περίπου τέσσερις χιλιάδες άνδρες. Η πρώτη συνάντηση μελών της Διοικητικής Επιτροπής με τον Όθωνα έγινε στη φρεγάτα. Ένα από τα πρώτα ερωτήματα που απηύθυνε γαλλιστί ο Όθων στον Ι. Ρίζο ήταν αν υπάρχουν ακόμη σχολεία στο Μεσολόγγι!
«Υπάρχουν, Μεγαλειότατε, πλην ερείπια», είπε ο Ρίζος.
«Τα ερείπια όμως αυτά είναι η δόξα της Ελλάδος», συμπλήρωσε ο Όθων. Τα στρατεύματα αποβιβάστηκαν στις 23 Ιανουαρίου, ενώ η ημέρα αποβίβασης του Όθωνα καταγράφηκε ως μία από τις λαμπρότερες της χώρας. Παρατεταγμένα τα βαβαρικά στρατεύματα, είκοσι ένας κανονιοβολισμοί, ενθουσιώδεις λαϊκοί πανηγυρισμοί, αυθόρμητοι και εγκάρδιοι. «Τετρακοσίων χρόνων επώδυνον δουλείαν, δωδεκαετείς κινδύνους, φόβους, πληγάς, σφαγάς, αιχμαλωσίας, απαγωγάς, λεηλατισμούς, πυρπολισμούς, όλα σήμερα τα λησμονεί η Ελλάς», είπε στο νεαρό βασιλιά ένας από τους ιεροκήρυκες από τον άμβωνα του Αγίου Γεωργίου. Τα επόμενα 29 χρόνια η μορφή του Όθωνα δέσποζε στη ζωή του μικρού ελληνικού βασιλείου.
ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ
Άμφισσα 1/2/2012
ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΦΩΚΙΔΑΣ
Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ &ΚΟΙΝ. ΜΕΡΙΜΝΑΣ
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Με εντολή της αντιπεριφερειάρχου Φωκίδας ,το υγειονομικό υλικό το οποίο είχε αγοραστεί από την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση για την αντιμετώπιση της ...
εποχικής γρίπης, διατέθηκε στα ιδρύματα του νομού μας ως εξής:
Γενικό Νοσοκομείο Άμφισσας: 7126 απλές χειρουργικές μάσκες , 5500 γάντια χειρουργικά,190 μάσκες υψηλής προστασίας, 120 ποδινάρια και 39 γυαλιά προστασίας .
Γραμματικοπούλειο Μπάλλειο & Τρίγκειο Θεραπευτήριο Χρόνιων Παθήσεων Ιτέας: 1100 χειρουργικές χειρουργικές μάσκες και 1400 χειρουργικά γάντια.
Γάτειο Στάλλειο Γηροκομείο Άμφισσας : 1000 χειρουργικές μάσκες και 3000 χειρουργικά γάντια
Η αντιπεριφερειάρχης
Γιώτα Γαζή
Ελπίζουμε να μην έχουν αγοράσει και τίποτα λαμαρίνες από την εποχή της δίκης Κορκονέα
iteanet
Τελικά είναι της μοίρας μας .. γραφτό να..υποστούμε , καλά και ντε , την ανάπτυξή μας από διάφορους , ..” εθελοντές “ Φωκιδο.΄…. σώστες “ , που το ‘βαλαν σκοπό να μας κάνουν Ελβετία …
Και βέβαια , δεν αναφερόμαστε σε παλιότερες εποχές τότε που η Δωρίδα και ο πέριξ της λίμνης χώρος , γινόταν κάθε μήνα , για να μην πούμε βδομάδα , επίγειος παράδεισος ..
Και τι δεν “ μελετήθηκε “ να γίνει στον έρμο αυτό τόπο , κάθε μικροκομματαρχίσκος , νέας…κοπής όχι όπως παλιά , ερχόταν και μας έλεγε το κοντό και το μακρύ του , και δώστου ..κουτόχορτο και παραμύθι , να παίρνουμε τις εκλογές και μετά …λέγε με…Αλέκο , μην τους είδατε …μη τους ..απαντήσατε …
Θα θυσιάσω μπόλικες ώρες , για να μη πω μέρες , να συγκεντρώσω όσες περισσότερες μπορώ , απ’ τις κατά καιρούς εξαγγελίες , που προβλέπανε από…κέντρα ..κωπηλασίας μέχρι…εργατικές κατοικίες στον Τραγουδάκη , τόσο…θράσος..
Τέλος πάντων , τι να πεις και τι να..μολογήσεις , αυτά ανήκουν στο παρελθόν , όπως το περιβόητο “ λεφτά υπάρχουν “ και τόσα άλλα , που δυστυχώς “ πέτυχαν το σκοπό τους “ , παρέδωσαν την Ελλάδα στους ..καραβοκυβερνήτες της..συμφοράς , που μας έριξαν στην ξέρα , όπως ο Ιταλός το κρουαζερόπλοιο και οι δικοί μας το “ Σαμίνα “ παλιότερα , κάποιοι λοιπόν , δεν ξέρω που αποβλέποντας , προσπαθούν στην αναμπουμπούλα της εποχής και την Κρατική ..ανυπαρξία , να μας..αναπτύξουν ..” στανικά “ που έλεγε κι’ ο Μακρυγιάννης ..
Πριν λίγα χρόνια , 3-4 αν δεν κάνω λάθος , είχε..” ξεφυτρώσει στη Δωρίδα μια άλλη περίφημη Εταιρεία που ήθελε να “ αναπτύξει τη…λεκάνη του Μόρνου “ , λες και ήταν…υδραυλικοί , βέβαια το παραμύθι γρήγορα …ξεφούσκωσε , και οι “ λεκανοσώστες “..χάθηκαν..
Τελευταία όμως , πάλι κάποιοι ..σωτήρες ξαναχτύπησαν , έφτιαξαν Επιτροπή πρωτοβουλίας για την ίδρυση Μ.Κ.Ο ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ ΠΥΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΦΩΚΙΔΑ , τώρα φυσικά που κάηκε η μισή , αν όχι περισσότερη , Δωρίδα ..
Έτσι λοιπόν αφού τα περισσότερα προβλήματά μας , δόξα τω..Θεώ , λύθηκαν , μας ήρθε και το κερασάκι στην..τούρτα , είναι καιρός πια να γίνουμε κοσμοπολίτες και να μάθουμε σκι , κάτι που στ’ αλήθεια μας έλειπε και πολύ μάλιστα , αφού είναι αδύνατο να φανταστούμε τη ζωή μας χωρίς αυτό το υπέροχο χειμερινό άθλημα ..άμα…μικρομάθεις !!
Κουραστήκαμε πια , μπουχτίσαμε , κάθε τρεις και λίγο να πηγαίνουμε Ελβετία , Αυστρία και σε σε άλλες ..” Αλποχώρες “ για να κάνουμε σκι , θα μας φτιάξουν ένα χιονοδρομικό κέντρο δίπλα μας , να μην έχουμε ταλαιπωρίες και να μπορεί ο πάσα…ένας , όποτε του γουστάρει να ανεβαίνει στην Ταράτσα , όχι του..σπιτιού του βέβαια , αλλά στη Γκιώνα στο..Σαλωνίτικο μέρος , και να κάνει την ανάγκη του , το…σκι του δηλαδή ...
Ύστερα δεν πρέπει να ξεχνάμε , πως πριν μερικά χρόνια , στα πλαίσια της..πράσινης ανάπτυξης , είχαμε βλέπεις κι’ απ’ αυτή , φτιάχτηκε , αφού ξοδεύτηκαν μερικές εκατοντάδες εκατομμυρίων δραχμών , έξω απ’ τη Συκιά το καλύτερο αναρριχητικό κέντρο των…Βαλκανίων , μάλιστα έτσι λέγανε , το οποίο όχι μόνο δεν λειτούργησε ποτέ , αλλά απ’ όσο γνωρίζουμε είναι και λάθος…κατασκευασμένο , όσο για το ποιός θα πληρώσει ή μάλλον ..πλήρωσε αυτό το, ας μην το πούμε , μαντέψατε σωστά , κι ’αυτό , όπως και τόσα άλλα δραχμοφάγα κατασκευάσματα , τα πλήρωσε και θα τα πληρώσει ο ΚΥΡΙΑΡΧΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΛΑΟΣ , για των γραφομένων μας το αληθές , κάντε μια βόλτα μέχρι τη Συκιά , και θα το δείτε πάνω στο λόφο , λίγο πριν μπείτε στο χωριό , να…καταρρέει σιγά..σιγά…
Έτσι , πάει κι’ αυτό το πρόβλημά μας , μπήκε στο δρόμο του , δεν μένει τίποτα άλλο τώρα απ’ το να αγοράσουμε τα σχετικά συμπράγκαλα και να περιμένουμε να τους παραχωρηθούν τα όσα κομμάτια της Γκιώνας έμειναν..αμόλευτα για να γίνει πια το όνειρό μας πραγματικότητα ..
Ξέχασα να σας ενημερώσω , αν δεν το γνωρίζετε , πως κοινός παρονομαστής όλων αυτών των..” σωστικών συνεργείων “ είναι κάποια..πρόσωπα …εν πολλοίς τα ίδια..
ΤΥΧΑΙΟ ; Δεν…νομίζουμε ….Κ.Κ.-
Αυτή η παλιά , ασπρόμαυρη και λίγο..ταλαιπωρημένη , φωτογραφία αδέρφια , πολύτιμος θησαυρός φυσικά , στάθηκε αφορμή , να γεννηθεί μια υπέροχη ..τηλε..ηλεκτρονική φιλία , με ένα Ελληνόπουλο , που μπορεί να είναι ..σεμνό και ταπεινό , αλλά , εκεί στην Ελβετία που μένει , τιμά την πατρίδα μας , αθόρυβα και χωρίς..φανφάρες και..τυμπανοκρουσίες ..
Η ιστορία μας , μοιάζει με..όμορφο , πολύ..όμορφο παραμύθι , χωρίς φυσικά..δράκους και κακούς , όοοχι , ένα παραμύθι συγκινητικό και ..ρομαντικό…
Τη φωτογραφία αυτή αδέρφια , την δημοσιεύσαμε , κάποια στιγμή , στην ταπεινή μας σελίδα , χωρίς να υποπτευθούμε , πως θα άνοιγε ένας ονειρικός δρόμος , που θα ‘φερνε κοντά , πολύ κοντά δυο ανθρώπους που ούτε θα είχαν ..υποψιαστεί ποτέ , ο ένας την ύπαρξη του άλλου , είναι κι’ αυτό , μια απ’ τις τόσες ομορφιές της ζωής μας βλέπεις…
Στη φωτογραφία αυτή , που τυχαία είδε κάποιο Ελληνόπουλο , που μένει στην Ελβετία , αναγνώρισε τον προπάππο του , αείμνηστο Νικόλαο Κιούλμπαλη , καθηγητή των Γαλλικών , στο Γυμνάσιό μας απ’ το 1928 μέχρι το 1933 , αν δεν κάνουμε λάθος , κι’ άρχισε να ..ξετυλίγεται το..κουβάρι , που όλο και..προχωράει στα βάθη του παρελθόντος ..και ποιός ξέρει που θα μας ..οδηγήσει …
Βλέποντας λοιπόν στη Λιδορικιώτικη σελίδα τη φωτογραφία του προπάππου του , έστειλε το παρακάτω μήνυμα :
Nikolaos said...
Αγαπητέ κύριε Καψάλη
Με απερίγραπτη χαρά και ύστερα από ώρες χαμένος στο καταπληκτικό blog σας, αντίκρισα τη φωτογραφία από την εκδρομή στον Άι Νικόλα το 1929, όπου και ανάγνωσα με βουρκωμένα μάτια το όνομα του προπάππου μου Νικόλαου Κιούλμπαλη (αναγράφεται στη λεζάντα Κιούρμπαλης), τότε καθηγητή γαλλικών στο γυμνάσιο σας. Δε βρίσκω λόγια να σας ευχαριστήσω για την απρόσμενη αυτή αγαλλίαση που μου προσφέρατε! Θα σας ήμουν ευγνώμων, εάν θα είχατε την καλοσύνη να επικοινωνήσετε μαζί μου, καθότι από ότι έμαθα και από τον κύριο Κρικέλα, είσαστε μάλλον ο μόνος που θα μπορούσε να με βοηθήσει στην αναζήτηση στοιχείων που αφορούν τον πρόγονό μου. Σας έστειλα τις προάλλες και ένα εμαιλ στο kapsalokostas@gmail.com, δεν είμαι σίγουρος εάν το λάβατε. Με εκτίμηση, Νικόλαος Θεοχάρης από την Ελβετία
Έτσι λοιπόν άρχισε να ξετυλίγετε το…κουβάρι της , εν Λιδορικίω , ζωής του αείμνηστου Νικ. Κιούλμπαλη , καθηγητή της Γαλλικής γλώσσας του Γυμνασίου μας . Βέβαια υπάρχουν πολλές φωτογραφίες κυρίως από θεατρικές παραστάσεις του Γυμνασίου , στις οποίες συμμετείχαν και οι κόρες του αείμνηστου καθηγητού , τις οποίες έχουμε δημοσιεύσει κατά καιρούς .
Ο μεν Νίκος , απ’ την Ελβετία , με αφορμή τη φωτογραφία άρχισε να ψάχνει προς όλες τις κατευθύνσεις , για περισσότερα στοιχεία της οικογένειας του προπάππου του και εγώ προσπαθούσα να βρω μια άκρη και κάποιους που ίσως κάτι θυμούνταν , ενώ παράλληλα έψαχνα και για φωτογραφίες και βρήκα μερικές , στο Λιδορικιώτικο λεύκωμα , όλες βέβαια από σχολικές εκδηλώσεις και κυρίως για τη μικρότερη κόρη Κιούλπαλη , την Ήρα .
Βρήκα κάποια άκρη , από παλιούς Λιδορικιώτες που θυμούνταν την οικογένεια και από εκεί έμαθα πως η οικογένεια Ν. Κιούλμπαλη , έμενε στο σπίτι που υπήρχε στη θέση που σήμερα έχει το κομμωτήριό της η Αποστολία Μαγκλαβέρα , και το οποίο κάηκε , όοπως και όλα τα σπίτια , απ’ τους Γερμανούς το 1944 .
Μάλιστα ο Περικλής Πέτρου , που το σπίτι του ήταν απέναντι , θυμόταν πολύ καλά την οικογένεια και μάλιστα τα κορίτσια , παράλληλα όμως , θυμήθηκα ιστορίες που διηγούνταν η μάνα μου και αναφερόταν μ στην Ασπασία Παπαθανασίου , κόρη του τότε Γυμνασιάρχη αλλά και σε κάποια κορίτσια με ονόματα , που δεν έιχαμε στο Λιδωρίκι και κυρίως αναφερόταν στην Ήρα , τη μικρότερη κόρη , που όπως έμαθα αργότερα , από πληροφορίες της κόρης της που ζει στις Η.Π.Α προς το Νίκο έμεινε περισσότερα χρόνια στο Λιδορίκι με τον πατέρα της και πήγε σχολείο , τώρα λοιπόν …” κόλλησαν “ τα κομμάτια των διηγήσεων της μάνας μου , που είχε μια εκπληκτική ευχέρεια σε αφηγήσεις και περιγραφές ..
Το πότε και..πως , βρέθηκε η οικογένεια Κιούλμπαλη στο χωριό μας , αλλά και κάποια στοιχεία απ’ την εκεί ζωή τους περιγράφει σε σημειώσεις της η Ήρα Κιούλπαλη , που έφτασαν στα χέρια μας απ’ τον Νίκο Θεοχάρη , που όπως είπαμε έψαχνε παντού και τελικά στάθηκε τυχερός .
Μόλις λοιπόν είχε τα πρώτα στοιχεία , τα έστειλε και σε μένα , γνωρίζοντας το πόσο με ενδιέφερε και φυσικά με απασχολούσε αυτή η ιστορία που είχε κομμάτια και εικόνες , μέσα απ’ την περιγραφή της Ήρας , της παλιάς όμορφης Λιδορικιώτικης ζωής .
Παράλληλα , όπως προανέφερα , έψαξα και βρήκα και φωτογραφίες της Ήρας αλλά και του πατέρα της από διάφορες σχολικές εκδηλώσεις .
25 Mαρτίου 1930 ή 1931, ο σχολικός θίασος που παρουσίασε το έργο “ Ο χορός του Ζαλόγγου , του Περεσιάδη , επί..σκηνής . Μπροστά αριστερά ο Γυμνασιάρχης Παπαθανασίου και δίπλα του ο πολύ δραστήριος στα πολιτιστικά φιλόλογος Χαραλαμπόπουλος . Απ’ τις κοπέλες γνωρίστηκαν :δεύτερη Γιούλα Ταμβάκη – Πέτρου , τρίτη Κατίνα Ποντίκη , ένατη Σία Ευσταθίου – Παπαδοπούλου και δέκατη η Ήρα Κιούλπαλη και ενδέκατη η Βούλα Παπαβασιλείου – Λουκά .
25 Mαρτίου 1931 , το Γυμνάσιο παρουσίασε το έργο “ Να ζει το Μεσολόγγι “ . Ο θίασος , με τις παραδοσιακές φορεσιές , σε μια αναμνηστική φωτογραφία . Ανάμεσα στους..ηθοποιούς αναγνωρίστηκαν : Μιλτ. Μαργέλλος , Κατ. Ποντίκη , Ασπ. Παπαθανασίου , Γιούλα Ταμβάκη - Πέτρου , Ήρα Κιούλπαλη , προτελευταία , Γιούλα Ταμβάκη – Πέτρου .
Το “ Αρκάδι “ ήταν το έργο που παίχτηκε στο Γυμνάσιό μας στις 25 Μαρτίου 1933 , ο θίασος…μεικτός , όπως βλέπετε , κοπέλες από αριστερά : Μαρία και Παρασκευή ( Βούλα ) Παπαβασιλείου , κόρες του γιατρού , Ασπασία Παπαθανασίου , κόρη του Γυμνασιάρχη και μετέπειτα γνωστή ηθοποιός , Κατίνα Πανάγου , κόρη καθηγητή απ’ την Ιτιά , Ελευθ. Καντζιού , Παρασκ. Γαρμανή , Ήρα Κιούλπαλη και Κατίνα Ποντίκη και τα αγόρια : Γ.Κιντώνης , Ν.Ι. Πέτρου , Δ. Κακόπουλος , Γιαν. Πέτρου , Γ.Παπαθανασίου , αδελφός της Ασπασίας , Δ.Ζούκος , Κ.Καραχάλιος , Γιαν. Μίχος , Γ.Αλεξίου , Κ.Γτάκης ( Κοτλιάς ) , Π.Μαραζιάρης , και Κ. Μπέσκος .
Αξίζει όμως να διαβάσετε μια περικοπή απ’ τις αναμνήσεις της Ήρας , που άφησε στην κόρη της και έφτασαν σε μας , μέσω του Νικ.θεοχάρη , ο οποίος γράφει…
“ Από την τελευταία φορά που σου γραψα συνέβη ένα συνταρακτικό, και συγκεκριμένα, ξαναβρήκα την επαφή ύστερα από τουλάχιστον 20 χρόνια με την κόρη της Ήρας που ζει πλέον στην Αμερική. Η ξαδέλφη λοιπόν αυτή του μπαμπά μου έκανε μια για μένα συγκινητικότατη ενέργεια και μου έστειλε φωτοτυπημένο το τετράδιο - 17 ολόκληρες σελίδες - με τις αναμνήσεις της μητέρας της Ήρας και της γιαγιάς της Πηνελόπης από την Μικρά Ασία. Δεν πίστευα τι είχα στα χέρια μου και τι διάβαζα!!! Αναγράφει παραστατικότατα την ζωή τους εκεί στο Νέβσεχιρ της Καππαδοκίας και έμαθα για πρώτη φορά ιστορίες για τον προ-προπάππο μου... Απίστευτα πράγματα. Και απερίγραπτη η χαρά μου βέβαια!
Μέσα λοιπόν σε αυτές τις σελίδες, αναφέρει πως τους έφερε η μοίρα στα μέρη σου. Δακτυλογράφησα το μέρος αυτό του κειμένου και στο παραδίδω ηλεκτρονικώς ως ακολούθως. Περιγράφει τα πρώτα χρόνια στην Αθήνα, μόλις είχαν φτάσει στην Ελλάδα:
[...]
Νοίκιασε ο πατέρας ένα τρισάθλιο δωμάτιο και εκεί μείναμε πέντε άτομα. Ο πατέρας, ο τόσο καλομαθημένος, έκανε ότι δουλειά μπορούσε για να μας φέρει ένα κομμάτι ψωμί. Δεν θα ξεχάσω ποτέ, που κάποτε έφερε ένα μανταρίνι και το μοίρασε στα πέντε, μας φάνηκε ότι τρώγαμε αμβροσία. Εμένα πολύ με είχε συμπαθήσει ο μπάρμπα Βασίλης, έτσι έλεγαν τον σπιτονοικοκύρη μας. Με έπαιρνε καβάλα στο γαϊδουράκι του στα χωράφια και μου έδινε διάφορα, φρούτα, σταφύλια, χλωρά ρεβύθια από τους κήπους του. Έτρεχα με χαρά να τα δώσω στην μανούλα για να τα μοιράσει σε όλους. Το χειρότερο όμως απʼ όλα ήταν οι ντόπιοι που δεν μας συμπαθούσαν καθόλου. Μας έβλεπαν με μισό μάτι, σαν να είμαστε λεπροί, μας φώναζαν παλιοπρόσφυγες! και μας απέφευγαν όσο μπορούσαν. Ο πατέρας είχε βρει μια δουλειά στην Αθήνα και πηγαινοερχόταν με τα πόδια για να γλυτώσει τα ναύλα.
Ύστερα από ένα χρόνο με χιλιάδες στερήσεις το 1926 βρεθήκαμε στην Κόρινθο. Εκεί ο πατέρας που ήξερε απταίστως την Γαλλική διορίστηκε καθηγητής σε ένα ορφανοτροφείο με αρμενόπαιδα που τα συντηρούσε μια πολύ πλούσια Αμερικανίδα. Δίδασκε την Γαλλική και τις Κυριακές έψελνε στον Άγιο Παύλο. Τότε Δεσπότης Κορινθίας ήταν ο Δαμασκηνός που στην κατοχή έγινε Αντιβασιλέας. Άκουσε τον πατέρα μου, που ήξερε καλή βυζαντινή μουσική, να ψέλνει και του έκανε εντύπωση. Ρώτησε ποιός είναι αυτός που ξέρει βυζαντινή μουσική, του είπαν ότι είναι ένας πρόσφυγας που του αρέσει να ψέλνει. Ζήτησε να τον γνωρίσει και τον συμπάθησε για τους τρόπους του και την μόρφωσή του. Τον ερώτησε εάν θέλει να γίνει καθηγητής Γαλλικής σε Δημόσιο Γυμνάσιο, γιατί το ορφανοτροφείο σε τρία χρόνια θα έκλεινε. Του ζήτησε ένα πιστοποιητικό ότι δίδασκε και στην Μ. Ασία σαν καθηγητής. Δύο φίλοι του, της παλιάς καλής εποχής, ορκίστηκαν ότι δίδασκε και βάση αυτού του πιστοποιητικού κατόρθωσε να πάρει τον διορισμό του από το Υπουργείο Παιδείας, χάρη στον Δαμασκηνό.
Εν τω μεταξύ εμείς είχαμε μεγαλώσει. Η Ευθαλία που ήταν ωραία κοπέλα και ψιλόλιγνη με μεγάλα μάτια με μακριές βλεφαρίδες πήγαινε σε μοδίστρα για να μάθει μοδιστρική. Η Μαριάνθη καστανόξανθη, αφράτη και άριστη μαθήτρια μπήκε στο Γυμνάσιο και εγώ στο Δημοτικό.
Την Μαριάνθη την συμπαθούσαν οι συμμαθήτριές της γιατί σαν άριστη μαθήτρια τους βοηθούσε στα μαθήματα. Της έδιναν διάφορα γλυκά, καραμέλες, φρούτα, σταφίδες για να τους λέγει όσα θέματα δεν ήξεραν στους διαγωνισμούς. Η καημένη η αδελφούλα μου τα φύλαγε και τα έφερνε για να τα δώσει σε μένα που ήμουν η μικρότερη. Δεν θα ξεχάσω ποτέ μου που κάποτε είχε διαγώνισμα φυσικής και δεν είχε παπούτσια να φορέσει. Έβαλε κάτι μεγάλα παπούτσια του πατέρα μας και πήγε σχολείο για να μη χάσει το μάθημα (τα μάτια μου γεμίζουν δάκρυα όταν σκέπτομαι πως θα ένιωθες Μαριάνθη μου) και αρίστευσε.
Σιγά-σιγά γνωρίστηκε με κορίτσια από πλούσιες οικογένειες που την καλούσαν στα σπίτια τους, με έπαιρνε και μένα μαζί της για να τρώω από τα γλυκά που την κερνούσαν. Η αγάπη της για μένα και η καλή της καρδιά δεν την άφηναν να τρώει μόνη της ότι της έδιναν.
Ήλθε επί τέλους ο διορισμός του πατέρα το 1928 και από την Κόρινθο βρεθήκαμε στο Λιδωρίκι που τον είχαν τοποθετήσει στο εκεί Γυμνάσιο σαν καθηγητή της Γαλλικής. Εμένα το Λιδωρίκι μου άρεσε πολύ και μου φαινόταν ότι ήταν το ωραιότερο μέρος. Τον φωνάζανε ο Γάλλος και μας οι Γαλλοπούλες. Ο μισθός ήταν αρκετός και απολαμβάναμε όλα όσα είχαμε στερηθεί. Οι Λιδωρικιώτες μας δέχθηκαν με αγάπη και στις απόκριες και άλλες γιορτές, μας έφερναν πιατέλες με διάφορες πίτες και μπουκάλια με κρασιά.
Η Ευθαλία, σαν μεγαλύτερη, δεν έμεινε πολύ ευχαριστημένη , ήθελε να φύγει για να τελειοποιηθεί στην μοδιστρική που της άρεσε πολύ. Όλα μας τα φορέματα μας τα έραβε εκείνη από δικά της παλιά. Μετά ένα χρόνο παραμονής στο Λιδωρίκι, έφυγε για την Αθήνα για να μάθει τέλεια την μοδιστρική. Έμεινε σε διάφορες θείες μας που την αγαπούσαν. Εμείς μείναμε τρία χρόνια ακόμα στο Λιδωρίκι. Ύστερα ο πατέρας πήρε μια μικρή αποζημίωση, ασήμαντη μπροστά σε ότι είχε στην πατρίδα του. Αγόρασε το σπίτι της Ν. Ιωνίας και φύγαμε από το Λιδωρίκι αφήνοντας μόνο τον πατέρα. Η Μαριάνθη είχε τελειώσει το Ελληνικό που ισοδυναμούσε με τρεις τάξεις Γυμνασίου και την Αʼ Τάξη τετραταξίου Γυμνασίου. Η επιθυμία της ήταν να γίνει δασκάλα, αλλά ο πατέρας δεν την άφησε, σʼ αυτό κατά την γνώμη μου την αδίκησε πολύ. Εγώ είχα τελειώσει το ημιγυμνάσιο της Ν. Ιωνίας και έπρεπε να κατεβαίνω στην Αθήνα για εξατάξιο Γυμνάσιο. Και εδώ αντέδρασε ο πατέρας και μόνον κατόπιν της επιμονής μου να τελειώσω το γυμνάσιο και της πιέσεις από την μητέρα, δέχτηκε να το τελειώσω υπό τον όρο να πάω μαζί του στο Γυμνάσιο Λιδωρικίου. Δέχτηκα και έτσι τελείωσα το Γυμνάσιο. Η Ευθαλία είχε τελειώσει την μοδιστρική και έραβε καμιά φορά ξένα φορέματα, γιατί ήταν πολύ καλή, αλλά φοβόταν ότι δεν θα τα κατάφερνε.
[...]
Η οικογένεια ήταν ο πατέρας Νικόλαος Κιούλπαλης (πρώην Κιουλπαλόγλου), η μητέρα Πηνελόπη και οι τρεις κόρες, η Ευθαλία (η μητέρα του πατέρα μου), η Μαριάνθη και η Ήρα. Ο προπάππος μου πέθανε το 1936 (ίσως και στο Λιδωρίκι;)
Κώστα μου, σου εύχομαι να σαι πάντα καλά και να χεις τη δύναμη και την όρεξη να γράφεις τα υπέροχα άρθρα σου. Για ό,τι και αν βρεις, όπουδήποτε και αν ψάξεις για τον πρόγονό μου, σου είμαι βαθύτατα ευγνώμων.
Πολλά φιλιά και χαιρετίσματα από την Βέρνη
Νίκος .
Η οικογένεια Ν. Κιούλπαλη , σε μια ταλαιπωρημένη φωτογραφία , μάλλον απ’ το οικογενειακό βιβλιάριο του αείμνηστου Κιούλπαλη , όπως γράφει στη λεζάντα . Ο πατέρας Ν. Κιούλπαλης , η μητέρα Πηνελόπη και οι τρεις κόρες , η Ευθαλία πάνω δεξιά , γιαγιά του φλιου μας Νίκου Θεοχάρη , η Μαριάνθη αριστερά και η Ήρα ανάμεσα στους γονείς της .
Εδώ η Ήρα σε μεγαλύτερη ηλικία .
Έτσι λοιπόν , από μια απλή φωτογραφία , που από τύχη ίσως , είδε ο φίλος Νίκος Θεοχάρης , μάθαμε κάποια πράγματα , για το χωριό μας , που ούτε τα υποψιαζόμασταν και κυρίως , άνοιξε το ..παράθυρο για να βρει και ο Νίκος της ρίζες του ..και φαίνεται πως στάθηκε τυχερός …
ΠΑΡΑΚΛΗΣΗ : Αν κάποιος μάθει ή έχει ακούσει κάτι για την οικογένεια Κιούλπαλη , που έμεινε αρκετά στο χωριό μας , ας μας ενημερώσει , ευχαριστώ εκ των προτέρων .
Καλό σας απόγευμα , να είστε όλοι καλά ….Κ.Κ.-
- 41-
146. 12 Αυγούστου 1895
Νικόλ. Παν. Γεωργίου – Σκαλούλα – ετών 24
Αικατερίνη Ευστ. Καλαμποκιά – Σκαλούλα – ετών 22
Σίμος Γ. Σιμόπουλος
Α’- Άγιος Γεώργιος - Σκαλούλα
παπα Αθαν. Πρωτόπαπας
-----------------------------
147. 12 Αυγούστου 1895
Παναγ. Ψεβεδούρος – Βελούχοβο – ετών 35
Ευθυμία Σπ. Μαγκαβίγκα – Κλήμα – ετών 27
Γ.Γαρδίκης
Α’- Τρεις Ιεράρχες – Κλήμα
παπα Αθ. Παπααθανασίου
--------------------------
Άδεια της Ιεράς Συνόδου υπ’ αριθ 837 από 3-7-1895
148. 26 Αυγούστου 1895
Γεωργ. Δ. Σαράβαλος – Συκιά – ετών 40
Αγόρω Κωνστ. Καραγιώργου – Συκιά
Β.Αγριόπουλος
Α’- Αγία Παρασκευή - Συκιά
παπα Γ. Παπααθανασίου
-------------------------
Άδεια ιεράς Συνόδου αριθ. 2223 από 26-7-1895
149. 27 Αυγούστου 1895
Γεωργ. Π. Κατσένιος – Στρούζα- ετών 29
Παναγιού Αθ.Δημοπούλου – Στρούζα – ετών 22
Βασιλική Αθ. Κοτοπούλη
Α’- Άγιο Πνεύμα - Στρούζα
παπα Παν. Αναγνώστου
--------------------------------
150. 27 Αυγούστου 1895
Κωνσταντέλος Ευθ. Παπαϊωάννου – Συκιά – ετών 30
Δημητρούλα Κωνσταντέλου – Συκιά – ετών 27
Ιωαν. Γ. Κελαϊδώνης
Α’- Αγία Παρασκευή - Συκιά
παπα Γεβργ. Παπααθανασίου
-----------------------------------
Άδεια της ιεράς Συνόδου υπ’ αριθ 2223 από 3 – 7 – 1895
151. 9 Σεπτεμβρίου 1895
Νικολ. Αν. Καραδήμας – Λιδωρίκι – ετών 30
Ευτυχία Αθ. Φωτοδήμου – Λιδωρίκι – ετών 25
Γεωργ. Γεωργακόπουλος
Α’- Ζωοδόχος Πηγή - Λιδωρίκι
παπα Ι.Θεοχαρόπουλος
--------------------------
152. 18 Σεπτεμβρίου 1895
Αθ.Ι. Φλώρος – Σκαλούλα – ετών 25
Ξένη Χαρ. Ράπτη – Σκαλούλα – ετών 22
Ι.Κάζος
Α’- Άγιος Γεώργιος - Σκαλούλα
παπα Αθ. Πρωτόπαπας
----------------------------
153. 23 Σεπτεμβρίου 1895
Γεωργ. Κ. Μπάκας – Γρανίτσα – ετών 40
Φέγκω Δημ. Γαρδίκη – Γρανίτσα – ετών 25
Κωνστ. Χρ. Γεωργίου
Α’ – Άγιος Δημήτριος - Γρανίτσα
παπα Αθ. Ξηροτήρης
------------------------
154. 23 Σεπτεμβρίου 1895
Ηρακλής Γ. Ασφής – Βοστινίτσα – ετών 25
Ελισσάβετ Θεοχαροπούλου – Βοστινίτσα – ετών 20
Ιωαν. Δ. Σουφλής
Α’ – Άγιος Νικόλαος - Βοστινίτσα
παπα Αθ. Παπαγεωργίου
-----------------------------
155. 23 Σεπτεμβρίου 1895
Παναγ. Δ. Πρέζας – Καστριώτισσα – ετών 28
Ασπασία Ιωαν. Σ. Φωλιά – Κουνιάκος – ετών 23
Δημ.Κοτρομπούσης
Α’- Άγιος Γεώργιος – Κουνιάκος
παπα Ιωαν. Κολοβός
----------------------
156. 8 Οκτωβρίου 1895
Δήμος Αθ. Κουμπάρος – Κουνιάκος – ετών 30
Κλεοπάτρα Γ.Δ.Λιάπη – Κουνιάκος – ετών 25
Δημ. Γ. Μίχος
Α’- Άγιος Γεώργιος - Κουνιάκος
παπα Ιωαν. Κολοβός
-----------------------
157. 8 Οκτωβρίου 1895
Ιωαν. Π. Νιχωρίτης – Βοστινίτσα – ετών 25
Δημητρούλα Κ. Σκυλογιάννη – Βοστινίτσα – ετών 22
Κ.Κόταρης
Α΄- Άγιος Νικόλαος – Βοστινίτσα
παπα Αθ. Παπαγεωργίου
---------------------------
158. 8 Οκτωβρίου 1895
Αθαν. Παπαδημητρίου – Κλήμα – ετών 36
Μαρία Δημ. Ηλιοπούλου – Κλημα – ετών 20
Ιωαν. Κ. Ανδρεόπουλος
Α’- Τρεις Ιεράρχες – Κλήμα
παπα Δημ .Παπααθανασίου
---------------------------
159. 8 Οκτωβρίου 1895
Ανδρ. Ι. ΄Γκομόζιας – Γρανίτσα – ετών 28
Γιαννούλα Π. Κάρλου – Γρανίτσα – ετών 23
Ι.Κ. Καραμάνης
Α’- Άγιος Δημήτριος - Γρανίτσα
παπα Αθ. Ξηροτήρης
-----------------------
160. 15 Οκτωβρίου 1895
Δημ. Ανδρ. Μπούγαλης – Κλήμα
Σοφία Ν. Καραμπογιά – Κλήμα
Ιωαν. Αθ. Καραχάλιος
Α’- Τρεις Ιεράρχες – Κλήμα
παπα Δημ. Παπααθανασίου
-------------------------
Σ υ ν ε χ ί ζ ε τ α ι ……..
ΟΣΑ ΘΥΜΑΜΑΙ…
Το μοναστήρι της Παναγιάς της Κουτσουριώτισσας , όπως ήταν παλιότερα , δεξιά φαίνονται ολοκάθαρα τα περίφημα ..κελιά ...
Αρχές της δεκαετίας του 50 , ονειρεμένα χρόνια , σκληρά χρόνια..δύσκολη ζωή.
Το Λιδορίκι , λαβωμένο βαριά , μαζεύει τα κομμάτια του , κι΄αγωνίζεται να σταθεί στα πόδια του , παλεύει για να επιβιώσει .Τα σημάδια της συμφοράς , είναι ολοφάνερα , κι΄οι πληγές ακόμα αιμορραγούν , οι Λιδορικιώτες όμως , δεν το βάζουν κάτω , προσπαθούν με τα ελάχιστα μέσα που διαθέτουν , ν΄αναστήσουν το μισοπεθαμένο χωριό τους , και το καταφέρνουν..
Οι πίκρες , τα βάσανα , οι κατατρεγμοί , η φτώχεια και οι θάνατοι , δεν κατάφεραν να τους γονατίσουν , να τους λυγίσουν , στέκονται όρθιοι και παλεύουν , αγωνίζονται με νύχια και με δόντια , για να μη νοιώθουν πρόσφυγες στον ίδιο τους τον τόπο .
Δειλά-δειλά ,φαίνονται τα πρώτα αχνά χαμόγελα , κι΄η Λιδορικιώτικη καρδιά , αρχίζει να χτυπάει ξανά , η ζωή συνεχίζεται , πολύ – πολύ.. δύσκολα , όμως συνεχίζεται . H δεκαετία της φρίκης ,του μίσους , της πείνας , και του αλληλοσπαραγμού , όσα σημάδια και ν΄άφησε , είναι πια παρελθόν , ένα κακό όνειρο , ένας φρικτός εφιάλτης , που μέρα τη μέρα ξεθωριάζει , γίνεται μια κακιά..ανάμνηση .
Παραμένουν όμως ακόμα τα φαντάσματα της καταστροφής , σκελετωμένα σπίτια , κι΄ άνθρωποι , ξεκληρισμένες οικογένειες , σφαλισμένα μαγαζιά , καμένα σπίτια , ρημαγμένα νοικοκυριά , μα πάνω απ΄όλα ο πόνος , ο πόνος για τον άδικο χαμό των αγαπημένων προσώπων , κι΄ένα σκληρό , βασανιστικό ΓΙΑΤΙ ; ένα απλό γιατί ; που τριβελίζει το μυαλό και μαραζώνει τις καρδιές .
Στό μισοκατεστραμμένο κοιμητήριο , κάθε σούρουπο , χαροκαμένες μανάδες , γυναίκες ,θυγατέρες , αδερφάδες , γιαγιάδες , νυφάδες ,όλες μαυροντυμένες , σαν χορός αρχαίας τραγωδίας , ανάβουν τα λαδοκάντηλα , λένε τον καμό τους , ξαλαφρώνουν την ψυχή τους , κι΄άντε πάλι το άλλο βράδυ ξανά , γιατί αν ξεχαστούνε οι νεκροί ,τότε πραγματικά πεθαίνουν,τότε μόνο .
Θεοφοβούμενοι άνθρωποι οι χωριανοί , περισσότερο βέβαια οι γυναίκες , στα χρόνια αυτά της δυστυχίας , είχαν πάντα δίπλα τους την Παναγιά , σ΄αυτή λέγαν τον πόνο τους , ζητώντας βοήθεια , και στη μεγάλη ανάγκη , παρόλη τη φτώχεια , έκαναν και κάνα τάμα , στην Κουτσουριώτισσα πού ‘ταν και θαυματουργή.
Σαν ..στρώσαν λίγο , λοιπόν , τα πράγματα , οι Λιδορικιώτισσες άρχισαν να εκπληρώνουν τα ..τάματά τους , τα τάματα που είχαν κάνει στις δύσκολες ώρες που πέρασαν , όλο αυτό τον καιρό του χαλασμού , ένα πρωί λοιπόν η μάνα μου , μου είπε να πάω στην Τσακαλοχρυσούλα , μοδίστρα φίλη της , που έμενε σε ένα μικρό σπιτάκι , πάνω απ’ το παλιό Γυμνάσιο , γιατί το καινούργιο δεν είχε χτιστεί ακόμα , να μου πάρει μέτρα γιά να μου φκιάξει μια ποδιά…
Εγώ φυσικά παραξενεύτηκα , γιατί ποδιές φορούσαν μόνο τα κορίτσια , τη ρώτησα σχετικά τι ποδιά θα ήταν αυτή , και τι την ήθελα , και τότε η μάνα μου μου εξήγησε πως με είχε τάξει στην Παναγία στον Κουτσουρό , και έπρεπε να φοράω ποδιά , σαν αυτές που φορούσαν τα κορίτσια στο σχολείο , εγώ όπως ήταν φυσικό , τσίνησα , δεν μπορούσα να καταλάβω γιατί έπρεπε σώνει και καλά , να βάλω ποδιά για να πάω στον Κουτσουρό , τέλος πάντων μουρμουρίζοντας , πήγα στη Χρυσούλα και μου πήρε τα μέτρα κι’ αυτό ήταν..το ξέχασα το θέμα .
Ήταν κατακαλόκαιρο , αρχές Αυγούστου , και μιλάμε για ζέστη αφόρητη , και πλησίαζε και η γιορτή της Παναγίας της Κουτσουριώτισσας , που ήταν στις 23 Αυγούστου . Ένα απόγευμα η Χρυσούλα έφερε στο σπίτι την ποδίτσα , και μου ευχήθηκε και..βοήθειά μου , εμένα βέβαια η όλη ιστορία δεν μου καλοφαινότανε , ντρεπόμουνα που θα φορούσα ..κοριτσίστικη ποδιά , μπλε , όπως οι συμμαθήτριές μου , αλλά και τι μπορούσα να κάνω ; Η μάνα μου δε σήκωνε κουβέντα , εγώ το μόνο που ευχόμουνα ήταν να μην έρθει..ποτέ η 23η Αυγούστου , αλλά γινόταν αυτό ; φυσικά και όχι…
Η μάνα μου η καϋμένη , με ‘βαλε και τη δοκίμασα , να δει πως είναι πάνω μου , και γω..έσκαγα απ’ τη ντροπή μου , απ’ το κακό μου . Κάποτε όμως έφτασε και η προπαραμονή της Παναγίας , και η μάνα μου μου ανακοίνωσε πως την άλλη μέρα θα πηγαίναμε στον Κουτσουρό , εγώ έπεσα στα μαύρα πανιά , δεν μπορούσα να το ..χωνέψω , αλλά ούτε και μπορούσα να κάνω κάτι , ν’ αλλάξω την κατάσταση , κι’ έτσι αφέθηκα στη..μοίρα μου ..
Η αλήθεια πάντως ήταν πως ήθελα να πάω στον Κουτσουρό , γιατί άκουγα πολλούς που κανόνιζαν να πάνε , και κανόνιζαν παρέες , αλλά δεν ήθελα να με δούνε με την ποδίτσα , σαν ..παπαδάκι , σαν κοριτσάκι , αλλά τώρα πια δεν γινόταν τίποτα , την παραμονή λοιπόν το πρωί ξεκινήσαμε , μαζί με άλλους παρέα , κυρίως γυναίκες και παιδιά , που κουβαλούσαν λαμπάδες και διάφορα άλλα τάματα , πήραμε και το μουλάρι της θειάς μου της Φαλίδαινας και καβάλα η μάνα μου και γω , πήραμε το δρόμο για την Πλέσσια ..
Ζέστη πολλή , ο δρόμος μπόλικος , κι’ αν θυμάμαι καλά , πηγαίναμε απ’ την ποταμιά , στη Μπελεσίτσα , κάνοντας που και που και από μια στάση , στα πλατάνια , πίναμε και νερό σε κάνα άμπλα , γιατί η ζέστη ήταν αφόρητη , στο δρόμο βέβαια συναντούσαμε κι’ άλλους προσκυνητές και σιγά-σιγά γίναμε ένα μικρό καραβάνι .
Μαζί μας ήταν και κάποιες γυναίκες που είχαν ξαναπάει στον Κουτσουρό και μας έλεγαν πολλά και διάφορα , για τα κελιά , που τα πιάνουν οι..Γαλαξειδιώτισσες , από νωρίς , και πως πρέπει να πάμε όσο μπορούμε πιο γρήγορα για να πιάσουμε καμιά..πουρνάρα , κοντά στην εκκλησία , για να ..στρατοπεδεύσουμε , γιατί έρχεται κόσμος απ’ όλα τα χωριά και γίνεται ..χαμός ..κι’ άλλα πολλά τέτοια..
Ξέχασα όμως να σας πω πως εγώ ήμουνα ντυμένος με την ποδιά , μεγάλο βάσανο , ένοιωθα πως όλοι κοίταζαν εμένα , και κρυφογελάγανε , παρακαλούσα να φτάσουμε όσο πιο γρήγορα γίνεται , να τελειώνει αυτή η ιστορία , που μου ‘χε γίνει ..βραχνάς , ..βάσανο μεγάλο ..
Περάσαμε την Πλέσσια , και ανηφορίζοντας ένα μονοπάτι , ανεβήκαμε σε ένα μικρό οροπέδιο , μια μεγάλη λάκα , κατάξερη , μόνο κάπου κάπου είχε καμιά αγκορτσιά , και τίποτα άλλο , και η ζέστη..αφόρητη , ευτυχώς που είχαμε νεράκι και δροσιζόμαστε , βέβαια είχαμε και κάποια φαγητά , για να περάσουμε αυτή τη μια μέρα που θα μέναμε εκεί .
Πλησιάζοντας είδαμε από μακριά , ψηλά στην κορφή , την εκκλησία , και μια ουρά από κόσμο και ζώα να ανεβαίνει προς τα πάνω , ενώ όσο πλησιάζαμε βλέπαμε τις αγκορτσιές σχεδόν όλες ..καπαρωμένες , πιασμένες , πράγμα που μας ανησύχησε βέβαια , αλλά και τι μπορούσαμε να κάνουμε ;
Κάποτε φτάσαμε και μεις , εκεί επικρατούσε κατάσταση..πανικού , κάτω ακριβώς απ’ την εκκλησία , και ολόγυρα , επικρατούσε το αδιαχώρητο , μουλάρια , γαϊδούρια , δεμένα στα γύρω δέντρα , κοφίνια και ..μαρούδες κρεμασμένα στα κλαριά των αγκορτσιών και κόσμος..πολύς κόσμος να πηγαινοέρχεται , ενώ και κάμποσα παιδιά έπαιζαν του καλού καιρού , ενώ οι μανάδες τους διαρκώς τα φώναζαν..
Δυο πράγματα έπρεπε να εξασφαλίσουμε ..επειγόντως , πρώτα-πρώτα ..στέγη , η μάλλον..αγκορτσιά για μας και δεύτερον , πάρκινγκ για τα ..γαϊδουρομούλαρά μας , βέβαια ήταν ολοφάνερο πως οι..προνομιούχες ..αγκορτσιές ήταν όλες κατειλημμένες , καθώς και οι..χώροι στάθμευσης κοντά στην εκκλησία , αλλά τι να κάνουμε ; ..βολευτήκαμε σε..δευτερότερες , λίγο παρακάτω απ’ την εκκλησία και μάλιστα απ’ την πίσω μεριά που ήταν και ..μικρογκρεμός , και το έδαφος επικλινές , θα θέλαμε κάτι καλύτερο αλλά….
Βολευτήκαμε όπως…όπως , βολέψαμε και τα ζωντανά , ηρεμήσαμε λιγάκι , και μετά αρχίσαμε , λίγοι-λίγοι , γιατί κάποιοι έπρεπε να φυλάνε τα ..υπάρχοντά μας , να κάνουμε..εξερεύνηση του …χώρου , κάποιοι βέβαια , ήξεραν τα κατατόπια , αλλά εμείς ήμασταν ..πρωτόπειροι , ανεβήκαμε και πάνω στην εκκλησία , όπου το προαύλιο ήταν ..πηγμένο στον κόσμο , εκεί στο πλάϊ είδαμε και τα ..περίφημα κελιά , λίγα μικρά δωματιάκια , χωρίς τίποτα μέσα , αδειανά , τα οποία όπως μάθαμε , ήταν.. κατειλημμένα απ’ τις…Γαλαξειδιώτισσες , που έρχοντα μια δυό μέρες νωρίτερα , γι’ αυτό το λόγο , και απ’ότι έλεγε το..ράδιο..αρβύλα , κουβαλούσαν και ..βαλίτσες με φορέματα μαζί τους , λες και πήγαιναν σε…διασκέδαση ..
Τέλος πάντων , ανεβήκαμε τα σκαλάκια , στο τσιμεντοστρωμένο προαύλιο , και μπήκαμε στην εκκλησία κι’ ανάψαμε ένα κεράκι , με μεγάλη δυσκολία γιατί και η εκκλησία μέσα , ήταν γεμάτη κόσμο , αλλά και ..συμπράγκαλα , μαρούδες κλπ , που σήμαινε πως οι άνθρωποι αυτοί θα κοιμόντουσαν εκεί το βράδυ , ενώ θα πρέπει να λάβετε υπόψη , πως και όλοι οι προσκυνητές , θα ξενυχτούσαν μέσα στην εκκλησία , αφού μάλιστα , οι περισσότεροι είχαν μαζί τους άρρωστους μεγάλους , αλλά και παιδάκια , που θα ξενυχτούσαν στην ολονυχτία , προσευχόμενοι και περιμένοντας το..θαύμα , γιατί , απ’ ότι μας έλεγαν η Παναγιά η Κουτσουριώτισσα , είναι θαυματουργή και έχει κάνει πολλά θαύματα , κάποια μάλιστα μας τα είπαν , ενώ σταυροκοπιούνταν , κάνοντας μετάνοιες , γοντατίζοντας στις εικόνες..
Ανάψαμε λοιπόν το κεράκι μας , προσκυνήσαμε στην θαυματουργή εικόνα της Παναγιάς , ακούσαμε και πολλά και διάφορα , για τα θαύματα που έχει κάνει , κατά καιρούς , η Χάρη της , κι΄όλα αυτά μέσα στην εκκλησία , όπου η ατμόσφαιρα ήταν κυριολεκτικά ..αποπνικτική , ένα περίεργο ..μείγμα από καπνούς κι’ αναθυμιάσεις λιβανιού και κεριών , που ανακατεμένο και με την ΄φυσική..ευωδιά του καταϊδρωμένου πλήθους , σε ..’πνιγε , σου έκοβε την ανάσα…
Εν τω μεταξύ όλο κι’ ερχόταν κόσμος , μανάδες με μωρά στην αγκαλιά , που έκλαιγαν διαρκώς , μεγαλύτερα παιδάκια που προσπαθούσαν να παίξουν , μέσα στην εκκλησία , και τα κυνηγούσαν οι μανάδες τους , και φυσικά μεγάλοι άνθρωποι , κουρασμένοι , κακοπαθημένοι , εξουθενωμένοι , που ποιός να ήξερε τι τους βασάνιζε , τι τους έφερε ως εδώ..
Όπως είπαμε και πριν , το πρόγραμμά μας έλεγε ξενύχτι μέσα στην εκκλησία , τώρα το που και το πως , δεν είχε και μεγάλη σημασία , εκεί στριμωγμένοι μαζί τους τόσους άλλους , και μεις.. Η ιδέα βέβαια δεν μου πολυάρεσε , αλλά δεν μπορούσα να κάνω και κάτι , δεν υπήρχε άλλη επιλογή , το πήρα λοιπόν απόφαση ..
Ήταν όμως αδύνατο να παραμείνεις για πολλή ώρα μέσα , δεν αντεχόταν , πνιγόμουνα , όχι μόνον εγώ αλλά και πολλοί άλλοι , που έβγαιναν για ν’ ανασάνουν λίγο καθαρό αέρα , με…βάρδιες , κάποιοι απ’ την παρέα , έμεναν και κρατούσαν τις..θέσεις , προσέχοντας και τα ..συμπράγκαλά τους , που ήταν ..ό,τι μπορεί να φανταστεί κανείς , τα πιο απίθανα , το ίδιο κάναμε και μεις , κάποιες έμειναν μέσα και εγώ με τη μάνα μου βγήκαμε για λίγο , και θα επιστρέφαμε για να γίνει..σκάτζα –βάρδια .
Έξω γινόταν άλλο…πανηγύρι , κόσμος πηγαινοερχόταν , ζωντανά γκαρίζανε , παιδιά κυνηγιόντουσαν , τι να κάνουν μικρά παιδιά ήταν , μανάδες τα φώναζαν με τον ..γλυκό εκείνο τρόπο των..χωριών , σωστό ..πανδαιμόνιο , κι’ όλο και έρχονταν και καινούργιοι , κατάκοποι , και προπαντός ..καταϊδρωμένοι , απ’ το πολύωρο περπάτημα και τη ζέστη..
Τη λίγη ώρα που μείναμε έξω , συναντήσαμε πολλούς χωριανούς μας , που ήρθαν για την ολονυχτία , κουβέντιασαν με τη μάνα μου , και μπήκαν στην εκκλησία για να εξασφαλίσουν ..κατάλυμα , πράγμα πολύ-πολύ δύσκολο , αλλά και τι να ‘καναν , η ανάγκη βλέπεις…ρίξαμε και μια ματιά στα ζωντανά μας , που τα ‘χαμε..παρκαρισμένα , κάτω απ’ την εκκλησία , δεμένα σε δέντρα , και γυρίσαμε για να κάνουμε τη βάρδια μας …
Εγώ βέβαια , από μέρες ρωτούσα τη μάνα μου , γιατί με πήγαινε ..ταμένο στον Κουτσουρό , για ποιό λόγο , και μάλιστα ντυμένο με..ποδίτσα , όλο μου τα μάσαγε και όλο μούλεγε πως θα μου πει , την ξαναρώτησα και εδώ , στην εκκλησία , όση ώρα ήμασταν έξω , και μου είπε τελικά , πως με είχε τάξει στην Παναγία την Κουτσουριώτισσα , γιατί στην Αθήνα που μέναμε , είχα αρρωστήσει και έμεινα για λίγο στο Νοσοκομείο των παίδων , και τώρα ξεπλήρωνε την υπόσχεσή της , το τάμα της στην Παναγία …
Και τότε μου εξήγησε , πως και οι άνθρωποι που βλέπαμε ερχόμενοι , να περπατάνε ξυπόλυτοι , κι’ αυτοί τάμα είχαν κάνει , όπως και πολλοί-πολλοί άλλοι που βλέπαμε γύρω μας , μπήκαμε , καθίσαμε στη θέση μας , στριμωχτά-στριμωχτά , και βγήκαν οι υπόλοιποι για να πάρουν αέρα , μέσα , το πανδαιμόνιο συνεχιζόταν και μάλλον..χειροτέρευε , γιατί μέσα στην εκκλησία , πια , επικρατούσε..πανικός , φωνές , κακό , κλάματα , καπνοί , μυρωδιές , μια απερίγραπτα ..απαράδεκτη κατάσταση…
Στρωθήκαμε λοιπόν , όπως-όπως , στο χώρο που μας κρατούσαν , με τα..δόντια , οι άλλοι , η μάλλον …οι άλλες της παρέας μας , ο οποίος χώρος βέβαια απ’ την ώρα που είχαμε βγει έξω , είχε πολύ..περιοριστεί , αφού εν τω μεταξύ είχαν μπει στην εκκλησία πολλοί νέοι προσκυνητές , που κάπου έπρεπε κι’ αυτοί να βολευτούν …
Ο ένας πάνω στον άλλον λοιπόν , ενώ είχε αρχίσει να κυκλοφορεί , ανάμεσα στους προσκυνητές , πως θα ‘ρθει κάποια στιγμή κι’ ο δεσπότης , απ’ την Άμφισσα , και εκείνη την εποχή επίσκοπος Φωκίδος ήταν ο Αθανάσιος , τον οποίο γνώριζα φυσιογνωμικά , γιατί τον είχα δει στο Λιδορίκι , όταν είχε έρθει σε κάποιες εκδηλώσεις , ήταν..αγριωπός , σωματώδης και ..φωνακλάς , παλιός αξιωματικός , έτσι έλεγαν , δεν τον..συμπαθούσα καθόλου …
Κουρνιασμένος στην αγκαλιά της σχωρεμένης της μάνας μου , κατα..κουρασμένος , καταϊδρωμένος , κακοπαθημένος γενικά , είχα και το κουράγιο , και τι άλλο να’κανα ; , να παρατηρώ (…χούι εξ απαλών ..ονύχων ) όλους τους γύρω ταλαιπωρημένους προσκυνητές , που ‘χαν οι έρμοι κουβαλήσει την απελπισία και τα βάσανά τους , κι’ είχαν έρθει να προσκυνήσουν την Παναγιά , και να ζητήσουν , ποιός ξέρει για ποιό λόγο , τη βοήθειά της , δυστυχισμένος κόσμος , που είχε αναποθέσει όλες τις ελπίδες στην πίστη του..
Άρρωστα παιδάκια , στις αγκαλιές των μανάδων τους , ανάπηροι , πονεμένοι , ανήμποροι , είχαν έρθει στη Χάρη Της , ελπίζοντας στο ..θαύμα , απελπισμένοι άνθρωποι , που όμως ελπίζανε…πιστεύανε…
Στο μεταξύ , με τη μέθοδο της…ενδοεπικοινωνίας , έρχονταν διαρκώς και κάποιες ..πληροφορίες , για προηγούμενα θαύματα της Παναγίας , για άρρωστους που έγιναν καλά , για τυφλούς που βρήκαν το φως τους , και πολλά άλλα , που κυκλοφορούσαν από παρέα σε..παρέα , και φυσικά ανέβαζαν το θρησκευτικό ..συναίσθημα των προσκυνητών που με βαθειά-βαθειά κατάνυξη , παρακολουθούσαν τη θεία λειτουργία της ολονυχτίας…
Παραπίσω από μας , μιά χαροκαμένη μάνα , κρατούσε το παιδάκι της , μικρότερο από μένα , γύρω στα 4-5 , στην αγκαλιά με στοργή , ενώ εκείνο συνέχεια έκλαιγε , χωρίς όμως να λέει ούτε μια λέξη , ούτε μιά κουβέντα , κι’ απ’ότι μάθαμε δεν μιλούσε , και γι’αυτό και τό’χε φέρει η καϋμένη η μάνα , για να το βοηθήσει η Παναγιά , κι’ άλλες ..κι’ άλλες πολλές περιπτώσεις , που μαθαίναμε , όσο περνούσε η ώρα και προχώραγε η νύχτα , όσο για ..ύπνο , δεν ήταν δυνατόν ούτε να σκεφτεί κανείς κάτι τέτοιο , με τις συνθήκες που επικρατούσαν μέσα στην εκκλησία ..
Μέσα λοιπόν στο διαρκές ..βουητό , τους ψίθυρους , τις φωνές , τα κλάματα των παιδιών και την αφόρητη ζέστη , ήταν πολύ δύσκολο να παρακολουθήσει κανείς και τις ψαλμωδίες , γιατί τότε , δεν υπήρχαν , ευτυχώς , μικροφωνικές εγκαταστάσεις , γι’ αυτό μας έκανε μεγάλη εντύπωση , όταν κάποια στιγμή ακούσαμε ένα ..ψίθυρο : έρχεται ο δεσπότης , κι’ αμέσως έγινε νεκρική..σιγή , απόλυτη σιγή , λες κι’ όλοι έχασαν ταυτόχρονα τη φωνή τους , αμέσως εμφανίστηκε στην ωραία πύλη , ο Αθανάσιος , σχεδόν εξαγριωμένος , κατακόκκινος , φωνάζοντας : Δεν ντρέπεστε , μαζευτήκατε εδώ και φωνάζετε , και πολλά και …διάφορα , που έκαναν τους προσκυνητές , κυριολεκτικά , να..παγώσουν , και συνέχισε , διακόπτοντας τη λειτουργία , ενώ οι έρμοι οι παπάδες , έμειναν κάγκελο , αν και τον γνώριζαν καλά-καλά , όπως επίσης και οι προσκυνητές , λίγο-πολύ , αλλά στη συνέχεια δόθηκε η..χαριστική βολή , κάτι που εξήντα περίπου χρόνια ..κουβαλάω στην παιδική μου , τότε , ψυχή , κι’ ακόμα δεν μπορώ , ούτε να το…καταλάβω , αλλά και περισσότερο να το..συγχωρήσω .
Μέσα λοιπόν στο ξέσπασμά του , ο δεσπότης , γνωστός για την αθυροστομία του , συν τοίς..άλλοις , εκστόμισε κι’ αυτή τη φράση , που την άκουσα ολοκάθαρα και μούρθε …κεραυνός :…μαζευτήκατε εδώ μέσα και..κλάνετε …
Πάγωσα , όπως και όλοι , βέβαια η διαπίστωση αυτή δεν απείχε και πολύ απ’ την πραγματικότητα , όχι , αλλά ο τρόπος που ειπώθηκε αυτή η φράση , ο χώρος και ο χρόνος , αλλά κυρίως ο άνθρωπος που την είπε , εμένα με συγκλόνισαν , κυριολεκτικά πάγωσα , κουβαριάστηκα φοβισμένος στην αγκαλιά της μάνας μου , που κι’ αυτή , όπως και όλοι τριγύρω , έμειναν αποσβολωμένοι ..μουδιαμένοι , όλοι δεν πιστεύαμε στ’ αυτιά μας…κι όμως ήταν μια..πραγματικότητα..
Μια πραγματικότητα , φίλοι μου , που κατέστρεψε , σε μένα τουλάχιστον , όλη την κατανυκτική ατμόσφαιρα και διάθεση , που είχε δημιουργηθεί , παρόλες τις δυσκολίες , τόσες ώρες μέσα στην εκκλησία , ανάμεσα στον κόσμο που προσευχόταν , σταυροκοπιόταν κι’ έκανε συνέχεια ..μετάνοιες , δεν ξέρω , μπορεί η αντίδρασή μου να ήταν υπερβολική , μπορεί..μπορεί , πολλά μπορεί , πάντως , δεν περίμενα ποτέ , πως θα μπορούσε να συμβεί κάτι τέτοιο , μέσα στην εκκλησία μάλιστα…και πιστεύω πως και σήμερα να συνέβαινε , και στην ηλικία που βρίσκομαι , πάλι η αντίδρασή μου θα ήταν η ίδια..
Απογοητευμένος , κομματιασμένος..κυριολεκτικά , αφού κάτι έσπασε μέσα μου , και κουρασμένος , φυσικά , απ’ όλη την ταλαιπωρία της μέρας , αποκοιμήθηκα , δεν μπορώ να πω , και μετά από τόσα χρόνια τώρα , πόση ώρα κοιμήθηκα , αλλά κάποια στιγμή , προς το πρωί , πετάχτηκα απ’ τον ύπνο , η εκκλησία είχε..ξεσηκωθεί απ’ τις φωνές των προσκυνητών , μια απίθανη οχλαγωγία , φωνές , ψαλμοί , κλάματα , προσευχές και μια η επωδός :…μίλησε ..μίλησε ..θαύμα..θαύμα..μίλησε …
Καθώς πετάχτηκα , απ’ τον ύπνο , είδα τη μάνα μου κι’ όλους τριγύρω , να σταυροκοποιούνται και να κλαίνε , φωνάζοντας ..Θαύμα…θαύμα..μίλησε το παιδάκι…κι’ όλοι κοίταζαν πίσω μας , προς το παιδάκι , που ανέφερα πριν , όλοι δε είχαν πέσει απάνω να δουν το θαύμα , ν΄ακούσουν το παιδί , ενώ η έρμη η μάνα του φώναζε , έκλαιγε , προσευχόταν σε μια κατάσταση..έξαλλη …
Δεν έμαθα ποτέ , ούτε το όνομα του παιδιού , ούτε από που ήταν , όπως επίσης δεν μπόρεσα να πλησιάσω , μέσα στην ..αναταραχή , για να δω με τα μάτια μου και φυσικά ν’ ακούσω με τ’ αυτιά μου το παιδί να ..μιλάει , το γεγονός αυτό όμως είχε περιορίσει τις άσχημες εντυπώσεις απ’ το προηγούμενο περιστατικό με το δεσπότη , απάλυνε κάπως την απογοήτευση και την…θλίψη μου , δεν την εξάλειψε όμως , γιατί είναι , ακόμα και τώρα , ένα..αγκαθάκι στην ψυχή μου………Κ.Κ.-
Αθήνα , 1947 η 1948 , τετράχρονος η πεντάχρονος , τότε στο Νοσοκομείο Παίδων , από αριστερά ο αγαπημένος μου πατέρας , ξαδέρφες της μάνας μου που με ‘χει αγκαλιά , ο αδερφός μου Γιώργος , κι’ ο αδερφός της μάνας μου Γιώργος Κάρλος . Η αρρώστια μου αυτή , ήταν η αιτία να με..τάξει η μάνα μου στην Παναγία την Κουτσουριώτισσα και ..φυσικά να ζήσω όλα όσα σας διηγήθηκα παραπάνω .
Καλή σας μέρα και καλό μήνα …….Κ.Κ.-